World Record Ka Siam Ve a!

Kan hre theuh awm e, Mizoramin Cheraw kan tam ber hmanga World Record a siam kha! Kha mi ṭum khan alawm, Aizawla High School pakhatah zirtirtu a ka tan lai a ni a. Mizo Hnam lam hrim hrim hi ka tuina zawng a nih avang leh kum 9 mi ka nih atanga Lammuala Chapchar Kut lawmna a lo lam tawh ka nih avangin ka zirlai naupangte chu Hnam lam zirtir ka chak ta hle mai a. Principal hnenah ka sawi a, ani pawhin tha a tih zawng tak a nih avangin naupang ho chu lam zirtir a, World Record siamtute zinga tel tir ve ngei chu kan tum ta a ni.

Chumi ni chuan Art & Culture pisa ah ka han leng a, World Record siamtute zinga tel ve kan chak thu te ka han sawi a. Anni chuan phur tak maiin min lo dawngsawng a, dawr an nuamin biak vel pawh an nuam khawp mai. Tichuan, thawmhnaw ngai turte min hrilh a, lam rem tur music track min pe bawk a, kan sikul hming chu kan han ziak lut ve ta a ni.

Tichuan le, lam zir chu kan han tan ta a, lam ngai miah lo an nih avangin a khirh talh talh hle. Mau pawh la hmang lovin lei ah chalk in line kan rin a, chumi line hmang chuan a lam dan chu kan inzirtir tan ta a ni. A tirah chuan an phur ve khawp a, ka han sawi phur pui ve luam bawk a. Amaherawhchu, kan zir rei tial tial a, an thiam har em em mai a. Anmahni pawh an beidawng lek lek tawh a, keipawh ka beidawng titih hman hial a.

Zorama

Nipui lai a ni a. Khua a thiangin van boruak zau takah chuan chhum hmuh tur reng reng a awm lo. Khua chu a reh tlawk tlawk a, a khat tawka thlifim rawn thaw heuh heuh thin chuan khaw nawmna a belhchhahin lung a tileng kher mai.

Ral khatah ar a khuang thliai thliai a, hmeichhe naupang tuichawi tur ri le lu pawh an kal liam tawh avangin hriat tur a awm tawh lo. Vanlaizawlah muvanlai a dir cher cher a, thli thawt zawngin ral lehlamah pangpar mawi taka vul chuk rim a rawn nam chem chem bawk a. Hawi velna lam apiang chuan rilru a tih hlim sarh vek avangin he hun hi hun tha a ni a tih loh theih loh.

Chu Nipui nuam em em maiah chuan tlai khat chu ka vahvelna ah hmun pakhat ka thleng a. Chu hmuna Theihai kung hnuaiah chuan Zorama chu mu in ka hmu a. A hmai chu a lukhum pawr tawh taka a khuh avangin a hmuh theih lova. En mai chuan a muhil niin a lang.

Mizote hi!

''Mizote hi hnam naupang kan ni.'' tiin thusawitu tam tak in an sawi thin a, a dik na chen pawh a awm awm e. Zir mite chuan kan hmanlai chanchin pawh hi Hnam pui zawkte Modern history nena inrual thuakin an sawi thin. Kan hnam a naupang kan tih lai hian hnam thang chak tak erawh kan ni lawi a. Kan khawsak phung, incheina leh thiamna lamah pawh chak takin hma kan sawn chho zel a, hei hi thil lawmawm tak a nih rual hian ka Pachuau rilru kaptu erawh a kuh ve tul thung a. I han chai dawn teh ang.

Kan pi leh pute kha thangtharten kan hriat dan chuan Hnam huaisen leh rinawm, tlawmngaihna chaw a hrai len an ni a. An khawsak phung changkang teh lua lo mah se an intodelh a, khawtlang an inlungrualin an inhmangaih a. Dikna hian an nunah hmun a chang thuk em em thin. Khua leh khua inrun thinin, 'Mi lu la hnam' tia hriat hial ni mah se, an nun laimu erawh kha chu a duhawm thlawt a ni.

Hun alo kal zel a, an thlah kalzelte hian kan pi leh pute chu kan ang ta lo hle mai. Khawvel changkang chho zelin min rawn run a, khawvel hnam dangte hriat kan hlawh hnu phei hi chuan danglam tak kan ni ta! Kan nunphung a danglama, kan duhzawng a danglam a, chumi rual chiah chuan kan pi leh pute nuna hmun chang pha reng reng lo, a kila inthlahrung taka awm thin 'Hlemhletna' chuan min rawn bel chat a. Kan thinlung hmun lailum ber chuhin min chenchilh ta.

Kawngka thingfaka do mai thin khan tala lian ber ber kan hmang ta a, chuti chung chuan kan ngaih a ngam chuang lova. ''Sem sem dam dam; ei bil thi thi'' tih changthlan thintute thlahte chuan ''Sem sem tam tam; ei bil puar puar'' tiin kan theih ang angin kan inchhekarbawm tan ta bawk a. Kan hnam rohlu leh thuamte chu 'Thing' tia hnuchhawnin khawvel hnam dangte 'kalchar' chu kan 'kalchar' a chang zova, kan nun a lo chiri zo ta.

Thalaite nunah hnam hmangaihna rilru a awm tawh lova, min thlahtute hla ril leh tha tak takte chu hnualsuatin khawthlang leh khawchhak mite thu leh hlain kan lung a len zawk ta hial mai. Kan khawpui Aizawl kawtthlerte khi han fang ila, hmuntinah thawhchhuah nei lem lova inla changkang satliah, han en mai chuan Hollywood star emaw tih mai tur an ther fer fur ta mai! Korean mipa sam sei rualin kan mipate sam a sei a, Avril sam tial rualin kan nulate sam pawh a rang ruai nghal ta zel mai bawk. Nitinin kan hnam nun a dal tial tial a, hnamdang nun kan lalut tial tial thung.

Chimral kan hlau maw? Keimahni pawh hian kan ral tan der chu a nih hi! Mi hrang Vanapa te, Taitesena te, Khuangcherate leh midangten thih tha tak meuhva an lo humhalh rama chengte hian hnam dang chimral ngai miah lovin keimahni ngeiin kan hnam nun kan pawlh dal a, ral lam kan pan mek asin!

Kan khawpuiah hian Mizo hre ngai miah loin min hmu ta sela, a khawi laiah hian nge Mizo a hmuh tak ang le? Kan hmelah chauh hian em ni Mizo kan nih tak? Khawnge Mizo kan nihna lai, hnam dang laka kan hran bikna lai chu? Vai ramah chuan han kal ila, keini aia changkang, keini aia hausa, keini aia fing zawkte pawh hian an hnam incheia incheiin an zahpui hauh lo nia! Hawh u, keini pawhin kan hnam nun hi i chawisang leh teh ang u. Kan hnam puan mawi tak takte hi i chawisang thar leh ang u. Mahni tu leh fate hnenah theuh Mizo hnam hmangaihna rilru tuh thar leh ila, Zoram nuam i han siam leh teh ang u khai!

NB: He ka thil ziah avang hian Mizo hnam hi a chhe ta duai tihna a ni lova. Mi fel tak tak an la tam a ni tih hriat tur. Thahnem ngaih luatah infuih nan ka rawn au chhuah pui a ni e.
''Zoram hi nang leh keia ram a ni a. Nang leh Kei hi Mizo kan ni. I harh ang u!''

I Tlai Ange!

A tirin

Thla ral lam lek lek tawh kawlkila inkhai nul nul chu ka thlir a, thli a thaw heuh heuh va. Kan awmna atang chuan Aizawl inpharh duai mai chu a lang chiangin electric eng ah chuan a lang mawi kher mai. “Ti rawh le, in ila” tih pahin ka thianpa chuan a zu thlit chhuah sa chu min rawn pe a. Chutia kan in lai chuan kawl a rawn phe zuai zuai a.

Thawk leh khatah van boruak zau taka arsi phe neuh neuhte chu chhum dum chhah takin a rawn hliah nghal tuam tuam a. Ruah mal a tla nghal phuar phuar a.

Ka no chu ka tlak pap a, ruah a sur tam hmaa in thlen hman ngei tumin ka bike chu ka tlawh rum vat vat a. Ramhuai speed diktakin kan leu phei ta ziai ziai mai le.

Beiseiloh chhiatna

Ruah mal tla phuar phuar karah chuan kan tlan zel a, ka thil in a rawn thawk tan ta bawk a, a hnunga chuang ka thianpa nen chuan ring mangkhengin bike khalh ka hnehsawh zia leh Mizoram kawngah na na na chuan Rossi pawh ka huphurh bik loh zia kan sawi phei lang lang a.

Tichuan le, Zemabawk kan pel phei dawn ta maw tihah khan kawng kawi kan pel dawn chiah tihin truck lian pui mai alo lang ta ruau mai le! Kan inhnaih tawh em avangin han kawi lehna hun pawh a awm lo. A ri bur a, a thim nghal mup a, engmah ka hre zui ta lo.

Ka Thi!!

Ka han harhchhuah leh chuan kawnglaiah ka lo mu a. Ka tho thuai a, ka in dap vel a, na sawi tur reng reng nei lo.

Ka piah lawkah chuan mi an bawr luih luih a, a thenin “An rui a nih hi.” an rawn ti lawng lawng a. Damdawiin te pawh an sawi ri nawk nawk a. Kei chuan, “Ka tha e, damdawiin kal ka ngai love.” tih pahin ka va fin ve nghal a. Mahse tumah ka tawng hre awm pawhin an awm lova, min ngaihsak awm reng reng tumah an awm lo.

Chutia min ngaihven loh em avang chuan ka lungni lo hle mai a. Enge an en chu hriat chian tumin ka mi kara luh chu ka han tum a. Mahse, mak tak maiin tumah tibuai lovin ka kal tlang ta purh mai! Hual chhungah chuan mi pakhat alo let reng a, a hmel chu hmuh tlak loh khawpin thisenin a bual a, tlangval pahnih hian thawk tir tumin a awmah te an nem a, an bei lauh lauh a.

Chupa chu ka han enchiang a, keimah ka ni tlat mai! A ni thei lo. Kei chu hetah ka ding reng alawm, engtin nge ka nih theih tehlul ang….Ka harhchhuak ta! Khu khu keimah a nih chuan kei…kei…kei chu THLARAU!! Ka han hawi vel a, tumah reng reng chu min hmu awm pawhin an awm lova, ka awm ve tih pawh an hre hel lo. Ka bula mi chu khawih ka han tum a, ka khawih thei ta reng reng lo mai! Tah zet chuan a chiang ta! Ka thi! Ka thi tawh!!

Thihhnu khawvel

Chutia ka thi tih ka inhriat chuan ka mangang ta em em mai a, ka damlaia ka thil tihsual tam tak te kha a rawn lang nghal uai uai a, hlauin ka khur chhe zo ta!

Ka dam ve lai kha chuan a tui tha tha eiin, thawmhnaw man to leh mawi ber ber inbelin, chapo takin ka leng vel thin kha a ni a. Kei aia rethei leh hnuaihnung zawkte ka hmusit thei em em a, ka thalai puite inkhawm tura an kal laiin kei ve kha chu khaw pawnah nulate nena lenho pahin inkhawm ho ka ngaihsan bik loh zia leh kawra hmang mai an nih ziate hahipin ka lo sawi thin a nih kha!

Zu leh ruihtheih thilah ka tlan nasain nula lamah phei kha chuan ka duailo hle thin! Sum leh pai ka tlakchham ngai loh avanga min ngaizawng der tute kha engzat fakau nge mipat hmeichhiatna ka lo hmanpui lah ka hre seng lo. Siamtu pawh zah zo lova nupa inkar chauhva hman tura duan kha kei chuan nawmchenna satliah mai maiah ka lo ngai thin te kha a ni si a aw!

Tunah inchhir mah ila simna hun ka nei tawh si lo, ka dam lai khan vawi khat tal pawh ka nundan enletin inchhira sim nachang lo hria ni ila, tunah a sawt tawh si lo, ka ti vawng vawng a.

Tlai luat hian pawina a nei

Chutih lai chuan Aw hian, “Inchhir a sawt tawh lo. I dam laiin kha leh chen hun i nei a, tunah chuan i tlai ta!” a ti a. Kei chuan ring takin, ”A la tlai lo! A la tlai lo!” tiin ka au vak vak a.

Chutih lai chuan ka chal a ri fawk a, ka nu hian, “Zanlaiah au vak vak zel suh, kha i puan sin pawh a tlak leh vek tawh kha.” a rawn ti a. Ka mumang a lo ni reng a.

Ka thalai puite u, in thatlaiin Siamtu hrereng ula, a tlai hma hian inngaihtuah chiang rawh le!